Listahátíð í Reykjavík fer fram 30. maí - 14. júní 2026.

VALMYND

Það er með mikilli eftirvæntingu að Listasafn Íslands og Listahátíð í Reykjavík tilkynna að á opnunardegi Listahátíðar, þann 30.maí 2026, opna sýningar Bjarkar Guðmundsdóttur og James Merry í Listasafni Íslands við Fríkirkjuveg. 

Ummyndlingar (Metamorphlings) og echolalia taka yfir alla fjóra sali safnsins og eru sýningarnar framlag Listasafn Íslands til hátíðarinnar í vor. 

Sýningarnar munu standa allt sumarið og fram yfir almyrkva á sólu ársins 2026.


James Merry : Ummyndlingar (eng. Metamorphlings) 
James Merry er breskur listamaður búsettur á Íslandi. Hann notar margs konar leiðir og miðla í sköpun sinni og hefur um langt skeið átt í gjöfulu samstarfi við Björk. Ummyndlingar (Metamorphlings) í Listasafni Íslands er fyrsta yfirlitssýning listamannsins. 

Á sýningu James verða til sýnis um 80 grímur sem hann hefur skapað undanfarin 10 ár, þar sem keltnesk menning, náttúra og fornir helgisiðir veita innblástur. Grímurnar bera vitni um einstakt handbragð þar sem blandað er saman hefðbundnum aðferðum og öðrum nýstárlegri; útsaumur, málmsmíði, þrívíddarprentun, silfursmíði og gagnvirkni. Úr verður sveigur síkvikra sköpunarverka er veita okkur djúpstæða innsýn í óbilandi hrifningu James á lífríkinu, sem og áhuga hans á fornleifafræði og fornum helgisiðum. Í brennipunkti sýningarinnar er augnablikið þegar hamskiptin verða – þegar formið og sjálfið flæða saman. Margar af grímunum á sýningunni skapaði listamaðurinn fyrir Björk Guðmundsdóttur en á sýningunni verða einnig verk sem unnin hafa verið fyrir aðra listamenn eins og Tildu Swinton og Iris van Herpen. 


Björk : echolalia (Ancestress, Sorrowful Soil og nýtt verk frumsýnt) 
Á hálfrar aldar ferli hefur Björk Guðmundsdóttir verið óþreytandi við að þenja hefðbundin mörk tónlistarformsins og í stöðugum tilraunum sínum ofið saman sjónrænum þáttum, náttúru og tækni. 

Á sýningunni echolalia í Listasafni Íslands verður kastljósinu beint að óþrjótandi sköpunarkrafti Bjarkar við smíð verka sem sameina krafta listafólks úr ólíkum áttum; tónlist, myndlist, kvikmyndagerð, hönnun, dansi og hljóðtækni. Þrjár innsetningar veita gestum einstakt tækifæri til að upplifa alltumlykjandi verk sem búa yfir kyngimagnaðri sjónrænni, hljóðrænni og tilfinningalegri dýpt. 

Í fyrsta salnum verður ný innsetning með tónlist sem sprettur upp úr væntanlegri plötu Bjarkar. Þannig býðst gestum að kynnast næsta kafla í rannsóknum listakonunnar þar sem umbreytingar og samvinna liggja til grundvallar. 

Tvær tregablandnar innsetningar verkanna Ancestress og Sorrowful Soil leggja svo undir sig sitthvorn salinn. Verkin eru bæði tileinkuð minningu móður Bjarkar, náttúruverndarsinnanum og baráttukonunni Hildi Rúnu Hauksdóttur sem lést árið 2018. Lögin eru samin og útsett af Björk og komu út á plötunni Fossora árið 2022. Hér birtast þau með nýjum og stórbrotnum hætti. 

Í Ancestress er tekist á við hringrás lífsins. Þetta tregaljóð er sviðsett í afskekktum dal á Íslandi og birtist okkur sem eins konar helgiganga tónlistarfólks og dansara, þar á meðal Bjarkar sjálfrar, auk þess sem Sindri Eldon sonur hennar syngur með. Verkið er samið og útsett af Björk fyrir strengjasveit og slagverk. Myndbandið varð til í náinni samvinnu við samstarfsfólk Bjarkar til margra ára, þ.m.t. kvikmyndagerðarmanninn Andrew Thomas Huang og James Merry, sem ásamt Björk er listrænn stjórnandi verksins og hannar einnig grímurnar og munina sem prýða tónlistarfólkið. 

Hið pólýfóníska þriggja-kóra-verk Sorrowful Soil er sálumessa um móðurmissi sem lífsafl, samin og útsett af Björk fyrir níu radda kór. Egglaga vídeóverk í leikstjórn Viðars Loga og listrænni stjórn Bjarkar, kallast á við hvort tveggja mennskan og jarðfræðilegan tíma. Myndbandið var tekið upp við eldsumbrotin í Fagradalsfjalli. Þrjátíu hátölurum er raðað upp í salinn og úr hverjum og einum berst stök rödd úr Hamrahlíðarkórnum undir stjórn Þorgerðar Ingólfsdóttur. Þegar gengið er um salinn geta gestir því upplifað einstaka raddir og samhljóm í senn, og þannig vakna hughrif um mennsku sem er í senn einstaklingsbundin og sameiginleg. 

Björk og James Merry taka yfir Listasafn Íslands

Ársfundur fulltrúaráðs Listahátíðar í Reykjavík fór fram í Höfða, miðvikudaginn 5. nóvember. Aðild að fulltrúaráðinu eiga fagfélög listafólks og menningarstofnanir landsins.

Borgarstjóri og ráðherra menningar- nýsköpunar og háskólamála gegna formennsku og varaformennsku til skiptis og er það borgarstjóri, Heiða Björg Hilmisdóttir, sem gegnir formennsku ráðsins og Logi Einarsson ráðherra, varaformennsku.

Borgarstjóri leiddi fundinn en eftir opnunarræðu hennar tók Katrín Jakobsdóttir, stjórnarformaður Listahátíðar, við og gaf skýrslu stjórnar. Með Katrínu í stjórn eru Sigtryggur Magnason, fulltrúi ráðherra, sem er varaformaður og Tryggvi M. Baldursson, sem situr í stjórn fyrir hönd fulltrúaráðs.

Lára Sóley Jóhannsdóttir, listrænn stjórnandi, kynnti drög að dagskrá næstu hátíðar sem haldin verður 30. maí – 14. júní 2026.

„Fulltrúaráð Listahátíðar er afar mikilvægt bakland. Það er dýrmætt að fá tækifæri til þess að kynna hluta dagskrá næstu hátíðar, nýjar áherslur og hljóta endurgjöf frá eigendum og forsvarsaðilum helstu menningarstofnanna og félagasamtaka landsins sem ráðið skipa.“ sagði Lára.

Nýr framkvæmdastjóri Listahátíðar, Tinna Grétarsdóttir kynnti ársreikning 2024 ásamt uppgjöri hátíðar og fjárhagsáætlun 2025-2026. Fjárhagsstaða hátíðarinnar er góð og uppgjör hátíðarinnar í ár var í takt við áætlanir.

Í lok fundar tók ráðherra til máls og minnti á mikilvægi menningar- og lista fyrir samfélagsumræðu og sjálfsmynd þjóðar.  Eftir hans tölu sleit borgarstjóri fundi og bauð fundargestum að skoða sig um í Höfða.

Listasafn Reykjavíkur fagnar komu þýsku listakonunnar Karin Sander, sem hefur dvalið  á Íslandi við undirbúning yfirgripsmikillar sýningar á verkum sínum. Sýningin, sem opnar á Listahátíð í Reykjavík þann 30. maí 2026, spannar feril listakonunnar og gefur innsýn í ýmis verk sem hafa orðið til í tengslum við heimsóknir hennar og tengsl við Ísland til Íslands síðustu þrjá áratugi.

Karin Sander er þekkt fyrir hugmyndafræðilega nálgun sína á efni og rými, þar sem hún vinnur með hversdagslega hluti, arkitektúr og stafræna miðla á nýstárlegan hátt. Meðal nýrra verka sem verða hluti sýningarinnar eru svokölluð Patina paintings – málverk sem verða til með því að láta ómeðhöndlaðan listmálunarstriga draga í sig aðstæður umhverfisins yfir lengri tíma. Í stað hefðbundinnar pensilskriftar byggja þessi verk á náttúrulegu ferli veðrunar og verða þannig að sjálfsprottnum landslagsmyndum þeirra staða þar sem þeim er komið fyrir.  Verkin verða í vinnslu víða um land sérstaklega fyrir sýninguna fram að opnun og endurspegla áhuga listakonunnar á samspili efnis, tíma og staðar. Í dvöl sinni hérlendis nýverið fór Karin um landið og kom fyrir strigum í Arnarfirði, Kerlingafjöllum og á norðurhlið Hafnarhússins.

Nánari upplýsingar um opnun og dagskrá verða birt síðar.

Viðamikil yfirlitssýning Karin Sander opnar á Listahátíð í Listasafni Reykjavíkur

Platform Gátt í Open Art Gallery

Aðrar fréttir

Björk og James Merry taka yfir Listasafn Íslands

Fulltrúaráðsfundur Listahátíðar

Viðamikil yfirlitssýning Karin Sander opnar á Listahátíð í Listasafni Reykjavíkur